Tổng quan về Tổng công ty BHTG Hàn Quốc

14:35-13/03/2018

 

Giới thiệu chung

Tổng công ty bảo hiểm tiền gửi Hàn Quốc (KDIC) được thành lập vào ngày 1 tháng 6 năm 1996 sau khi ban hành Luật bảo vệ người gửi tiền (Depositor Protection Act -  DPA) vào 29/12/1995. Hạn mức BHTG ban đầu là 20 triệu KRW (khoảng 19.000 USD) đối với một người gửi tiền. Tuy nhiên, sự bất ổn tài chính bởi khủng hoảng tài chính năm 1997 khiến chính phủ Hàn Quốc phải áp dụng cơ chế bảo hiểm toàn bộ tạm thời nhằm ngăn ngừa tâm lý hoảng loạn của công chúng.

Luật Bảo vệ người gửi tiền (DPA) được sửa đổi vào cuối năm 1997, theo đó, các quỹ bảo hiểm tiền gửi riêng biệt được hợp nhất thành Quỹ bảo hiểm tiền gửi KDIC vào tháng 4/1998. Không chỉ tiền gửi tại các ngân hàng, mà các tài khoản tiền gửi tại các công ty chứng khoán, công ty bảo hiểm, ngân hàng thương mại, ngân hàng tiết kiệm đều được bảo hiểm. Điều này góp phần tăng cường ổn định tài chính và đảm bảo niềm tin công chúng đối với hệ thống tài chính.

Năm 2001, hạn mức bảo hiểm giới hạn được phục hồi. Kể từ ngày 01 tháng 1 năm 2001, KDIC bảo hiểm lên tới 50 triệu Won (khoảng 47.000 USD)  cho mỗi người gửi tiền bao gồm cả gốc và lãi được chỉ định trong trường hợp một tổ chức tài chính được bảo hiểm bị đóng cửa. Hạn mức bảo hiểm cao hơn được đưa ra nhằm đảm bảo sự ổn định bền vững của thị trường tài chính. Đến nay, hạn mức này vẫn tiếp tục được áp dụng.

Cơ sở pháp lý

Luật Bảo vệ người gửi tiền được ban hành trước khi KDIC được thành lập, quy định rõ ràng chức năng, nhiệm vụ, cơ chế hoạt động của tổ chức BHTG tại Hàn Quốc. Luật Bảo vệ người gửi tiền quy định mục tiêu hoạt động của KDIC là bảo vệ tiền gửi của người gửi tiền và duy trì ổn định tài chính tại Hàn Quốc, với các chức năng chính gồm: 1) quản lý quỹ BHTG; 2) giám sát rủi ro; 3) xử lý đổ vỡ; 4) thu hồi nợ; và 5) điều tra.

Luật Đặc biệt về quản lý Quỹ công: Để đảm bảo sử dụng hiệu quả các quỹ công cộng cũng như để giảm thiểu gánh nặng tài chính đối với công dân, Luật Đặc biệt về quản lý Quỹ công đã được ban hành vào tháng 12 năm 2000. Đạo luật chỉ ra làm thế nào để nâng cao tính khách quan, công bằng và minh bạch trong việc gây quỹ và quản lý các quỹ công.  Việc quản lý Quỹ bảo hiểm tiền gửi tại KDIC phải tuân theo quy định của Luật này.

Ngoài ra, các luật khác tạo cơ sở cho các nhiệm vụ và quyền hạn của KDIC như: Luật cải tổ cơ cấu ngành tài chính và Luật về Quỹ hoàn trả công quỹ.

Với cơ sở pháp lý đầy đủ và ổn định, tương ứng với luật điều chỉnh các lĩnh vực khác trong hoạt động tài chính đã giúp cho KDIC có vị thế độc lập tương đối và chủ động trong phối hợp với các cơ quan khác trong mạng an toàn tài chính để xử lý đổ vỡ ngân hàng và khủng hoảng tài chính tại Hàn Quốc một cách hiệu quả, góp phần khôi phục ổn định hệ thống tài chính ngân hàng và ổn định kinh tế vĩ mô tại Hàn Quốc.

Mô hình, chức năng, nhiệm vụ

Tổng công ty BHTG Hàn Quốc (KDIC) là một pháp nhân đặc biệt không quy định vốn tối thiểu và hoạt động theo Luật Bảo vệ người gửi tiền Hàn Quốc. Chủ tịch và Tổng giám đốc KDIC do Tổng thống bổ nhiệm và miễn nhiệm theo đề xuất của Ủy ban Khuyến nghị về Quản lý Điều hành (Executives Recommendation Committee) và Chủ tịch Ủy ban dịch vụ tài chính (FSC), và các Giám đốc điều hành do Chủ tịch và Tổng giám đốc của KDIC bổ nhiệm.

Luật Bảo vệ người gửi tiền quy định KDIC có những chức năng theo dõi đầy đủ vòng đời của tổ chức tham gia BHTG từ khi thành lập đến đổ vỡ. Việc quy định như vậy nhằm bảo vệ triệt để người gửi tiền trên, nguyên tắc không dùng tiền ngân sách để xử lý đổ vỡ tín dụng.

Chức năng chính của KDIC

- Quản lý Quỹ BHTG

Các quỹ của KDIC có các tài khoản khác nhau cho từng loại hình: các ngân hàng, các nhà đầu tư và môi giới đầu tư, các công ty bảo hiểm nhân thọ, các công ty bảo hiểm phi nhân thọ, các ngân hàng thương mại, các ngân hàng tiết kiệm tương hỗ và các hiệp hội tín dụng (chỉ trong trường hợp của Quỹ bù đắp vốn DIF). Các tài khoản này được quản lý độc lập.

Các giao dịch giữa các tài khoản trong cùng Quỹ BHTG hoặc trong cùng Quỹ bù đắp vốn DIF được cho phép. Các giao dịch giữa Quỹ BHTG và Quỹ bù đắp vốn DIF bị cấm.

- Quản lý rủi ro

KDIC thực hiện giám sát rủi ro đối với các tổ chức tài chính được bảo hiểm nhằm phát hiện sớm các rủi ro và ngăn chặn đổ vỡ xảy ra. KDIC giám sát rủi ro trên cơ sở phối hợp chặt chẽ với Ngân hàng trung ương và cơ quan giám sát thông qua biên bản ghi nhớ về chia sẻ thông tin và phối hợp kiểm tra. KDIC có quyền yêu cầu cơ quan giám sát tài chính và tổ chức thành viên cung cấp dữ liệu, đồng thời KDIC có quyền yêu cầu cơ quan giám sát tài chính kiểm tra một tổ chức tài chính cụ thể và thông báo kết quả cho KDIC hoặc yêu cầu được cùng tham gia kiểm tra.

- Xử lý các tổ chức đổ vỡ

Ủy ban bảo hiểm tiền gửi của KDIC và Ủy ban dịch vụ tài chính (FSC) có thẩm quyền tuyên bố một tổ chức tài chính bị phá sản hoặc bị đe dọa phá sản. KDIC chọn một phương pháp thích hợp nhất với chi phí tối thiểu trong số các phương pháp sau để giải quyết một tổ chức tài chính có vấn đề: Chi trả; P&A; Ngân hàng bắc cầu; Hỗ trợ tài chính.

- Thu hồi nợ:

Khi một tổ  chức tài chính được bảo hiểm trở nên mất khả năng thanh toán, KDIC sẽ hỗ trợ tài chính để bảo vệ người gửi tiền thông qua đầu tư cổ phiếu, tiền gửi thanh toán… Tổ chức đổ vỡ được xử lý thông qua việc bán cho bên thứ ba hoặc đóng cửa sau khi nộp đơn xin phá sản. Trong trường hợp các tổ chức tài chính bị đóng cửa, tất cả các tài sản còn lại đều được định giá trong quá trình tố tụng phá sản và hoàn trả cho các chủ nợ theo thứ tự ưu tiên.

- Thực hiện các cuộc điều tra liên quan tới phá sản

KDIC tiến hành các cuộc điều tra liên quan tới phá sản  nhằm loại bỏ những hành vi kinh doanh không công bằng và thu hồi càng nhiều quỹ công càng tốt.

Cơ cấu tổ chức


Quỹ bảo hiểm tiền gửi

Quỹ KDIC được chia thành Quỹ bù đắp vốn DIF (DIF Bond Redemption Fund) và Quỹ Bảo hiểm tiền gửi (DIF). Theo Kế hoạch bù đắp vốn công quỹ của chính phủ công bố vào năm 2002, quỹ bao gồm tài sản và nợ phải trả liên quan đến tái cơ cấu tài chính sẽ được tách ra từ Quỹ Bảo hiểm tiền gửi (DIF) vào ngày 01 tháng 1 năm 2003 để thành lập một quỹ mới gọi là Quỹ bù đắp vốn DIF. Quỹ bù đắp vốn DIF được sử dụng để hoàn tất quá trình tái cơ cấu tài chính và thu hồi công quỹ liên quan.

Quỹ  BHTG (DIF) được thu được từ các nguồn sau:

Đóng góp từ các tổ chức tài chính được bảo hiểm

Nguồn thu từ Chính phủ

Vốn huy động bằng cách phát hành trái phiếu Quỹ Bảo hiểm tiền gửi

Các tài sản do Chính phủ cấp cho KDIC

Vốn vay từ Chính phủ, Ngân hàng trung ương Hàn Quốc, các tổ chức tài chính bảo hiểm và các cơ quan khác theo chỉ định của Nghị định của Tổng thống

Phí bảo hiểm tiền gửi

Vốn huy động từ bồi thường

Kinh phí thu hồi từ hỗ trợ tài chính khi xử lý các tổ chức tài chính đổ vỡ

Lợi nhuận đầu tư của Quỹ Bảo hiểm tiền gửi và các khoản thu khác

Đóng góp từ các tổ chức tài chính được bảo hiểm

Một tổ chức tài chính được bảo hiểm tiền gửi khi nhận giấy phép kinh doanh hoặc được phê duyệt thành lập sẽ phải nộp cho KDIC một khoản tiền được tính bằng tỷ lệ xác định trước trong giới hạn 1/100 (10/100 đối với các ngân hàng thương mại và các ngân hàng tiết kiệm tương hỗ) của vốn đầu tư cổ phần hoặc vốn cổ phần.

Phí bảo hiểm tiền gửi

Mỗi tổ chức tài chính được bảo hiểm phải nộp phí bảo hiểm tiền gửi hàng năm cho KDIC bằng cách nhân số dư tiền gửi được bảo hiểm với tỷ lệ được quy định cho từng tổ chức (tỷ lệ này không vượt quá 5/1000).

Đầu tư

Quỹ bảo hiểm tiền gửi được ưu tiên đầu tư vào trái phiếu, ví dụ như trái phiếu chính phủ/ công trái, có tính ổn định, khả năng sinh lời và thanh khoản cao. Về nguyên tắc, các trái phiếu đã đầu tư được giữ cho đến khi đáo hạn. Để duy trì sự ổn định của các quỹ, quỹ bảo hiểm tiền gửi được đầu tư vào các sản phẩm đảm bảo của các quỹ công, còn các sản phẩm khác dù có lợi nhuận cao mà không có tính đảm bảo thì vẫn không được phép đầu tư.

Tỷ lệ phần trăm của từng loại hình đầu tư (trái phiếu, các sản phẩm đảm bảo của các quỹ công và tiền gửi của quỹ) được xác định trước. Tuy nhiên, các tỷ lệ này có thể được điều chỉnh để các quỹ được quản lý linh hoạt nhằm đối phó với điều kiện thị trường bất ngờ.

Vai trò của Tổng công ty BHTG Hàn Quốc trong mạng an toàn tài chính

KDIC đóng vai trò quan trọng trong mạng an toàn tài chính.

Nhiệm vụ và quyền hạn trong việc giám sát lĩnh vực tài chính ở Hàn Quốc được phân bổ rõ ràng cho năm cơ quan gồm Ủy ban dịch vụ tài chính (FSC), Ủy ban giám sát tài chính (FSS), Ngân hàng Trung Ương Hàn Quốc (BOK), Tổng công ty Bảo hiểm tiền gửi Hàn Quốc (KDIC), và Bộ chiến lược và tài chính (MOSF).

Nhiệm vụ của các cơ quan được quy định rõ trong các bộ luật liên quan và các quy định pháp lý. FSC và FSS được giao nhiệm vụ để thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp tài chính và sự ổn định của thị trường tài chính, thiết lập trật tự ổn định tín dụng và việc thực thi các giao dịch tài chính công bằng, bảo vệ người gửi tiền, nhà đầu tư, và người tiêu dùng tài chính khác.

Nhiệm vụ của các thành viên trong mạng an toàn tài chính của Hàn Quốc được phân bổ một cách toàn diện nhằm giải quyết các nguy cơ ảnh hưởng đến sự ổn định tài chính. MOSF phát triển và phối hợp liên kết giữa chính sách kinh tế và chính sách tài khóa của quốc gia. FSC phụ trách lĩnh vực tài chính và các chính sách giám sát, bao gồm cả việc can thiệp sớm và xử ly các tổ chức tín dụng yếu kém. FSC được trao quyền để thực hiện các biện pháp khắc phục và xử lý, ví dụ như buộc giám đốc điều hành phải từ nhiệm, bổ nhiệm người giám sát, quản lý, đình chỉ hoạt động của doanh nghiệp, và cắt giảm vốn chủ sở hữu. FSS, thực hiện giám sát toàn bộ tổ chức tín dụng, hoạt động dưới sự hướng dẫn của FSC và Ủy ban chứng khoán và Hợp đồng tương lai (SFC). (SFC được thành lập dưới sự quản lý của FSC nhằm thực hiện các vấn đề giám sát thị trường vốn). KDIC là cơ quan bảo hiểm tiền gửi, thực hiện hoạt động các chức năng của hệ thống bảo hiểm tiền gửi và xử lý các tổ chức tài chính gặp khó khăn, phần lớn dưới sự giám sát của FSC. BOK, Ngân hàng Trung Ương Hàn Quốc, chủ yếu chịu trách nhiệm về chính sách tiền tệ, hệ thống thanh toán hoạt động, và là người cho vay cuối cùng.

Theo Luật Tái cơ cấu tổ chức tín dụng, FSC và KDIC là hai cơ quan thực hiện việc xử lý tổ chức tín dụng yếu kém, và FSC đóng vai trò là cơ quan đầu mối trong việc xử lý. Mặc dù BOK không phải là cơ quan thực hiện xử lý tổ chức tín dụng, nhưng BOK có vai trò cung cấp hỗ trợ tài chính, gián tiếp thông qua KDIC hoặc nguồn vốn công.

Phòng NCTH&HTQT

 

Nguồn tài liệu tham khảo

- KDIC 2016 annual report

- http://www.kdic.or.kr/english/index.jsp