Trang Chủ
Lý giải về sự cần thiết ban hành Nghị định quy định về tổ chức và hoạt động của BHTGVN, một trong những cơ sở chính trị được NHNN nêu ra, đó là Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 của Bộ Chính trị về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới đã đề ra một trong những quan điểm chỉ đạo “Công tác xây dựng và thi hành pháp luật là “đột phá của đột phá” trong hoàn thiện thể chế phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; là một nhiệm vụ trọng tâm của tiến trình xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của Nhân dân, do Nhân dân và vì Nhân dân, dưới sự lãnh đạo của Đảng."
Về cơ sở pháp lý, khoản 5 Điều 27 Luật Bảo hiểm tiền gửi 2025 (Luật BHTG) quy định “Chính phủ quy định tổ chức, hoạt động, chế độ tiền lương, thù lao, tiền thưởng của tổ chức BHTG phù hợp với tính chất hoạt động của tổ chức BHTG”. Đồng thời, khoản 1 Điều 28 Luật BHTG 2025 quy định: “Vốn điều lệ của tổ chức BHTG do Nhà nước cấp, được bổ sung theo quy định của Chính phủ"; điểm b khoản 2 Điều 31 Luật BHTG 2025 quy định: “Thủ tướng Chính phủ, NHNN, người đại diện chủ sở hữu trực tiếp tại tổ chức BHTG thực hiện quyền, trách nhiệm của đại diện chủ sở hữu nhà nước đối với tổ chức BHTG theo quy định của Luật này và quy định của Chính phủ"; khoản 3 Điều 31 Luật BHTG 2025 quy định: “Chính phủ quy định về quản lý và đầu tư vốn, giám sát, đánh giá hiệu quả đầu tư vốn nhà nước tại tổ chức BHTG”.
Theo NHNN, trong thời gian qua, BHTGVN đã thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ theo Nghị định số 68/2013/NĐ-CP ngày 28/6/2013 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật BHTG (Nghị định 68), Quyết định số 1394/QĐ-TTg ngày 13/8/2013 của Thủ tướng Chính phủ về việc thành lập BHTGVN và quy định chức năng, nhiệm vụ của BHTGVN; Quyết định số 1395/QĐ-TTg ngày 13/8/2013 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Điều lệ về tổ chức và hoạt động của BHTGVN (Quyết định 1395).
Việc triển khai thực hiện các văn bản nêu trên đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, góp phần hoàn thiện mô hình tổ chức, nâng cao hiệu quả hoạt động của BHTGVN, từng bước thực hiện mục tiêu đề ra, khẳng định vai trò quan trọng trong việc thực hiện chính sách BHTG, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người gửi tiền, góp phần duy trì sự ổn định của các tổ chức tín dụng (TCTD), đảm bảo sự phát triển an toàn, lành mạnh của hoạt động ngân hàng.
Tuy nhiên, qua 12 năm triển thực hiện, bên cạnh các kết quả đạt được, việc thực hiện các quy định hiện hành về BHTG đã phát sinh một số khó khăn, vướng mắc cũng như các vấn đề cần nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung liên quan đến Hội đồng quản trị, Kiểm soát viên; điều kiện, tiêu chuẩn đối với các chức danh, chức vụ quản lý tại BHTGVN; nội dung hoạt động, nhiệm vụ quyền hạn của BHTGVN; nhiệm vụ tham gia vào quá trình kiểm soát đặc biệt đối với tổ chức tham gia BHTG...
Trên thực tế, Luật TCTD 2024 đã sửa đổi, bổ sung một số nội dung liên quan đến nhiệm vụ, quyền hạn của BHTGVN trong việc tham gia cơ cấu lại TCTD yếu kém và Luật BHTG 2025 đã sửa đổi, bổ sung một số nội dung liên quan đến hình thức pháp lý và tư cách pháp nhân; cơ cấu tổ chức, quản trị và điều hành; nội dung hoạt động; nhiệm vụ, quyền hạn, chế độ tài chính,...của BHTGVN.
Chính vì vậy, NHNN cho rằng, việc rà soát Nghị định 68, Quyết định 1395 và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan để xây dựng Nghị định quy định về tổ chức và hoạt động của BHTGVN là cần thiết, đảm bảo các quy định về tổ chức, hoạt động của BHTGVN phù hợp với các quy định của pháp luật hiện hành (Luật BHTG 2025, Luật các TCTD 2024), phù hợp với chủ trương chính sách của Nhà nước và phù hợp với yêu cầu đổi mới định hướng phát triển BHTGVN.
Với 6 chương, 34 điều, dự thảo Nghị định gồm: Quy định chung; Cơ cấu tổ chức quản lý của BHTGVN; Hoạt động BHTG; Tài chính của BHTGVN; Quyền hạn, trách nhiệm của Thủ tướng Chính phủ và các cơ quan quản lý đối với BHTGVN; Điều khoản thi hành. Trong đó, đáng chú ý có một số nội dung dự kiến sẽ sửa đổi, hoàn thiện:
Dự thảo Nghị định sửa đổi, bổ sung Điều 5 Quyết định 1395 về vốn điều lệ của BHTGVN để đảm bảo phù hợp với khoản 1 Điều 28 Luật BHTG 2025, cụ thể dự thảo Nghị định quy định: Vốn điều lệ của BHTGVN là 5.281.018.572.109 đồng. Vốn điều lệ của BHTGVN được điều chỉnh theo quy định tại Nghị định này và công bố theo quy định của pháp luật.
Về quyền, nghĩa vụ của BHTGVN, dự thảo Nghị định quy định theo hướng dẫn chiếu các nội dung về quyền, nghĩa vụ của BHTGVN quy định tại Điều 14 Luật BHTG và kế thừa các quy định về quyền, nghĩa vụ của BHTGVN tại Quyết định số 1395. Theo đó, quyền và nghĩa vụ của BHTGVN gồm: Các quyền và nghĩa vụ theo quy định tại Điều 14 Luật BHTG; Cung cấp thông tin cho NHNN và tiếp cận thông tin của NHNN theo quy định của Thống đốc NHNN; Thực hiện các cam kết đối với tổ chức tham gia BHTG và các cam kết khác thuộc trách nhiệm của BHTGVN; Đổi mới, hiện đại hóa công nghệ và phương thức quản lý phù hợp với yêu cầu phát triển của BHTGVN; Thực hiện nghĩa vụ đối với người lao động theo quy định của pháp luật; Tuyển chọn, thuê mướn, bố trí, sử dụng, đào tạo nguồn nhân lực, lựa chọn hình thức trả lương, thưởng theo quy định của pháp luật; Tiếp nhận, quản lý và sử dụng đúng mục đích vốn điều lệ; nguồn vốn được bổ sung; đất đai và các nguồn lực khác do Nhà nước giao theo quy định của pháp luật; Chuyển nhượng, cho thuê, thế chấp, cầm cố tài sản thuộc quyền quản lý theo quy định pháp luật; Hợp tác với các tổ chức trong và ngoài nước nhằm tăng cường năng lực hoạt động của BHTGVN và của tổ chức tham gia BHTG; Thực hiện các nhiệm vụ và quyền hạn khác khi được Thủ tướng Chính phủ hoặc Thống đốc Ngân hàng Nhà nước giao".
Về nội dung hoạt động BHTG, dự thảo Nghị định bổ sung quy định về Ủy quyền trả tiền bảo hiểm, Nhận tiền bảo hiểm, Hỗ trợ tài chính đối với tổ chức BHTG trong trường hợp nguồn vốn của BHTGVN không đủ để trả tiền bảo hiểm trên cơ sở kế thừa quy định tại Nghị định 68.
Lý do bổ sung các quy định này, theo NHNN, việc hỗ trợ tài chính đối với tổ chức BHTG trong trường hợp nguồn vốn của BHTGVN không đủ để trả tiền bảo hiểm, ủy quyền trả tiền bảo hiểm và nhận tiền bảo hiểm đang được thực hiện theo quy định tại Điều 11, Điều 12, Điều 13 Nghị định 68. Căn cứ quy định tại điểm a khoản 3 Điều 34 dự thảo Nghị định, Nghị định 68 hết hiệu lực thi hành kể từ ngày Nghị định này có hiệu lực thi hành. Do đó, để đảm bảo tính ổn định, đảm bảo cơ sở pháp lý cho hoạt động BHTG, NHNN đề xuất quy định nội dung này tại dự thảo Nghị định.
Dự thảo Nghị định cũng bổ sung một Chương mới quy định quyền hạn, trách nhiệm của Thủ tướng Chính phủ và các cơ quan quản lý đối với BHTGVN để làm rõ trách nhiệm của từng đơn vị trong việc quản lý, giám sát đối với BHTGVN trên cơ sở kế thừa các quy định tại Nghị định 68/2013/NĐ-CP ngày 13/8/2013 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật BHTG 2012.
PV
