Trang Chủ
Xu hướng giao dịch số đặt ra yêu cầu mới về công khai thông tin
Những năm gần đây, chuyển đổi số trong lĩnh vực tài chính – ngân hàng diễn ra mạnh mẽ, kéo theo sự thay đổi rõ rệt trong hành vi giao dịch của khách hàng. Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, khoảng 87% người trưởng thành tại Việt Nam đã sở hữu tài khoản thanh toán; tại nhiều ngân hàng, tỷ lệ giao dịch thực hiện qua các kênh số đã chiếm trên 95% tổng số giao dịch.
Xu hướng này tiếp tục được thể hiện rõ trong những tháng đầu năm 2026 khi thanh toán không dùng tiền mặt duy trì đà tăng trưởng mạnh. Đến đầu tháng 3/2026, giao dịch qua Internet tăng 65,68% về số lượng và 28,85% về giá trị; giao dịch qua điện thoại di động tăng 33,22% về số lượng và 8,35% về giá trị; giao dịch qua mã QR tăng 16,43% về số lượng và 52,4% về giá trị so với cùng kỳ năm trước.
Thực tế trên cho thấy khách hàng ngày càng ưu tiên giao dịch trên môi trường số. Vì vậy, việc công khai thông tin về BHTG không thể chỉ dừng ở các điểm giao dịch truyền thống mà cần mở rộng trên các nền tảng giao dịch điện tử – nơi người gửi tiền thường xuyên thực hiện các giao dịch tài chính.
Luật BHTG năm 2025 đã đặt cơ sở pháp lý rõ hơn cho yêu cầu này. Điều 13 xác định công khai việc tham gia BHTG là một trong các quyền và nghĩa vụ của tổ chức tham gia BHTG; Điều 16 quy định việc công khai tại tất cả các điểm giao dịch có nhận tiền gửi, trên trang thông tin điện tử của tổ chức tham gia BHTG (nếu có), trên trang thông tin điện tử của tổ chức BHTG và các hình thức công khai khác của tổ chức tham gia BHTG được thực hiện theo hướng dẫn của tổ chức BHTG.
Như vậy, điểm mới không chỉ nằm ở việc mở rộng phạm vi, hình thức công khai mà còn ở cách tiếp cận người gửi tiền. Thông tin về BHTG cần được thể hiện tại đúng nơi khách hàng tiếp cận dịch vụ, giúp người gửi tiền nhận biết tổ chức đã tham gia BHTG và có thêm kênh tra cứu chính sách chính thức.
Công khai Biểu tượng tham gia BHTG trên các kênh giao dịch
Để triển khai quy định của Luật, Hội đồng quản trị BHTGVN đã ban hành Quyết định số 235/QĐ-BHTG-HĐQT ngày 23/4/2026 về Quy chế cấp và thu hồi Chứng nhận tham gia BHTG, công khai việc tham gia BHTG (sau đây gọi là Quy chế), có hiệu lực từ ngày 1/5/2026.
Theo Quy chế, Biểu tượng tham gia BHTG là dấu hiệu nhận diện tổ chức đã tham gia BHTG do BHTGVN phát hành, gồm các nội dung do BHTGVN quy định và được sử dụng để công khai việc tham gia BHTG. Việc sử dụng thống nhất Biểu tượng giúp người gửi tiền dễ dàng nhận diện tổ chức tham gia BHTG và tiếp cận thông tin chính sách trực quan hơn.
Điều 8 Quy chế quy định BHTGVN công khai danh sách các tổ chức tham gia BHTG và mẫu Biểu tượng tham gia BHTG trên trang thông tin điện tử của BHTGVN, qua đó tạo thêm kênh tra cứu chính thức để người gửi tiền đối chiếu thông tin khi cần thiết.
Đối với tổ chức tham gia BHTG, Điều 9 Quy chế quy định việc công khai Biểu tượng theo bốn nhóm hình thức: tại tất cả các điểm giao dịch có nhận tiền gửi ở vị trí dễ nhận biết, thuận tiện quan sát; trên trang thông tin điện tử của tổ chức tham gia BHTG (nếu có); trên phần mềm ứng dụng Mobile Banking của tổ chức tham gia BHTG (nếu có); và trên màn hình đăng nhập của máy giao dịch tự động (nếu có).
Trên trang thông tin điện tử, Biểu tượng tham gia BHTG được hiển thị tại trang chủ, gắn đường dẫn liên kết đến trang thông tin điện tử của BHTGVN để người gửi tiền thuận tiện truy cập thông tin chính thức. Trên ứng dụng Mobile Banking và máy giao dịch tự động, Biểu tượng được hiển thị trên màn hình đăng nhập nhằm tăng khả năng nhận diện ngay từ thời điểm bắt đầu giao dịch.
Trong thực tế, nhiều tổ chức tín dụng đã đẩy mạnh giao dịch trên nền tảng số, làm gia tăng nhu cầu hiển thị thông tin BHTG ngay trên các kênh giao dịch điện tử. Việc công khai Biểu tượng tham gia BHTG trên các nền tảng này góp phần giúp người gửi tiền nhận biết nhanh tổ chức đã tham gia BHTG và được bảo vệ theo chính sách BHTG.
Biểu tượng tham gia BHTG được hiển thị trên nền tảng số của tổ chức tham gia BHTG
Bên cạnh yêu cầu về vị trí hiển thị, Quy chế cũng quy định việc công khai Biểu tượng tham gia BHTG phải bảo đảm chính xác, đầy đủ, rõ ràng, dễ nhận biết và không gây hiểu nhầm cho các tổ chức, cá nhân tiếp cận thông tin. Tổ chức tham gia BHTG có trách nhiệm quản lý, sử dụng và bảo quản Chứng nhận tham gia BHTG, Biểu tượng tham gia BHTG theo quy định; tránh mất mát, hư hỏng, không tự ý sửa đổi hoặc sử dụng sai mục đích.
Ngoài các hình thức công khai bắt buộc, tổ chức tham gia BHTG có thể chủ động công khai việc tham gia BHTG theo các hình thức khác phù hợp với hoạt động của đơn vị trên cơ sở sử dụng Biểu tượng theo đúng nội dung, thiết kế do BHTGVN quy định hoặc theo hướng dẫn, cung cấp của BHTGVN.
Biểu tượng tham gia BHTG do BHTGVN phát hành để sử dụng trên website và ứng dụng mobile banking
Để tạo điều kiện cho các tổ chức tham gia BHTG chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật và kế hoạch triển khai, Quy chế quy định lộ trình thực hiện theo từng giai đoạn.
Cụ thể, từ ngày 1/5/2026, các tổ chức tham gia BHTG thực hiện công khai Biểu tượng tại các điểm giao dịch nhận tiền gửi và trên trang thông tin điện tử của tổ chức tham gia BHTG (nếu có).
Đối với ứng dụng mobile banking và màn hình đăng nhập của máy giao dịch tự động, thời hạn hoàn thành chậm nhất là ngày 31/12/2026.
Để thực hiện công khai theo quy định, tổ chức tham gia BHTG thực hiện đăng ký nhận Biểu tượng tham gia BHTG theo Mẫu số 01 ban hành kèm Quy chế.
Điều này đòi hỏi các tổ chức tham gia BHTG cần chủ động rà soát hạ tầng công nghệ thông tin, hệ thống nhận diện và kế hoạch triển khai trên toàn hệ thống nhằm bảo đảm thực hiện đồng bộ, thống nhất và đúng quy định.
Theo Quy chế, BHTGVN cũng thực hiện theo dõi, kiểm tra việc chấp hành quy định về công khai tham gia BHTG của các tổ chức tham gia BHTG; trường hợp phát hiện hành vi vi phạm sẽ kiến nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.
Tăng cường vai trò của tổ chức tham gia BHTG trong truyền thông chính sách
Một điểm mới đáng chú ý của Luật BHTG năm 2025 là quy định rõ trách nhiệm của tổ chức tham gia BHTG trong việc phối hợp tuyên truyền chính sách, pháp luật về BHTG.
Theo Điều 13 Luật BHTG năm 2025, tổ chức tham gia BHTG có trách nhiệm phối hợp với tổ chức BHTG tuyên truyền chính sách, pháp luật về BHTG. Quy định này cho thấy công tác truyền thông chính sách BHTG không còn là nhiệm vụ riêng của tổ chức BHTG mà đã trở thành trách nhiệm chung của toàn hệ thống các tổ chức tham gia BHTG. Đội ngũ giao dịch viên, cán bộ chăm sóc khách hàng và nhân sự tư vấn tiền gửi là lực lượng trực tiếp tiếp xúc với người gửi tiền, do đó cần được cập nhật đầy đủ kiến thức về Luật BHTG năm 2025 và các văn bản hướng dẫn để bảo đảm việc cung cấp, giải thích thông tin được chính xác, thống nhất và dễ hiểu.
Bên cạnh việc giới thiệu các điểm mới của Luật BHTG năm 2025, các tổ chức tham gia BHTG cần tăng cường phổ biến những nội dung cốt lõi của chính sách BHTG như phạm vi tiền gửi được bảo hiểm, hạn mức chi trả tiền bảo hiểm, thời điểm phát sinh nghĩa vụ trả tiền bảo hiểm, hồ sơ và quy trình chi trả bảo hiểm. Các quy định mới về rút ngắn thời hạn trả tiền bảo hiểm tối đa từ 60 ngày xuống còn 45 ngày, cơ chế trả tiền bảo hiểm để đảm bảo an toàn hệ thống, trật tự an toàn xã hội và vai trò của tổ chức BHTG trong can thiệp sớm, kiểm soát đặc biệt cũng cần được giải thích phù hợp với từng nhóm người gửi tiền.
Trong bối cảnh thông tin trên môi trường mạng lan truyền nhanh chóng, việc bảo đảm sự thống nhất giữa thông tin công khai trên các nền tảng giao dịch và nội dung tư vấn trực tiếp có ý nghĩa quan trọng trong việc củng cố niềm tin của người gửi tiền, hạn chế thông tin sai lệch và nâng cao hiệu quả truyền thông chính sách BHTG.
Để triển khai hiệu quả các quy định mới, các tổ chức tham gia BHTG cần thường xuyên cập nhật quy định pháp luật, chuẩn hóa nội dung tư vấn và chủ động cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin về BHTG tới người gửi tiền.
Việc chủ động công khai và truyền tải đầy đủ thông tin về BHTG không chỉ giúp các tổ chức tham gia BHTG thực hiện đầy đủ trách nhiệm theo quy định của pháp luật mà còn góp phần nâng cao tính minh bạch, củng cố niềm tin của khách hàng đối với tổ chức nhận tiền gửi và tăng hiệu quả bảo vệ người gửi tiền trong giai đoạn mới.
TM
