Trang Chủ
Đẩy mạnh ứng dụng dữ liệu dân cư và định danh điện tử trong hoạt động ngân hàng
Một trong những kết quả nổi bật là việc triển khai Đề án 06 của Chính phủ về phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022 - 2025, tầm nhìn đến năm 2030 trong ngành Ngân hàng. Theo đó, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã chỉ đạo các tổ chức tín dụng (TCTD) và tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán (TGTT) kết nối, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống định danh, xác thực điện tử (VNeID).
Đến ngày 26/6/2026, đã có 57 TCTD và 39 TGTT triển khai ứng dụng thẻ căn cước công dân gắn chip qua ứng dụng điện thoại; 64 TCTD triển khai ứng dụng thẻ căn cước công dân gắn chip qua thiết bị tại quầy; 22 TCTD và 7 TGTT triển khai chính thức tích hợp ứng dụng VNeID. Toàn ngành Ngân hàng đã đối chiếu sinh trắc học đối với hơn 162,9 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân và hơn 2,6 triệu hồ sơ khách hàng tổ chức thông qua căn cước công dân gắn chip hoặc VNeID, đạt 100% tổng lượng tài khoản phát sinh giao dịch trên kênh số.
Những kết quả này cho thấy việc ứng dụng dữ liệu dân cư và định danh điện tử đang trở thành nền tảng quan trọng trong quá trình chuyển đổi số của ngành Ngân hàng. Việc xác thực chính xác thông tin khách hàng góp phần nâng cao hiệu quả cung ứng dịch vụ, tạo cơ sở để tăng cường quản lý rủi ro, hạn chế tình trạng giả mạo danh tính và lợi dụng tài khoản ngân hàng để thực hiện các hành vi vi phạm pháp luật.
Song song với việc khai thác hiệu quả dữ liệu dân cư, NHNN tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính gắn với chuyển đổi số. Đến ngày 23/6/2026, NHNN đã hoàn thành nâng cấp, triển khai Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính tập trung với 43 dịch vụ công trực tuyến toàn trình dành cho TCTD, doanh nghiệp và cá nhân trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Qua đó, 100% thủ tục hành chính đủ điều kiện thuộc phạm vi quản lý của NHNN đã được cung cấp dưới hình thức dịch vụ công trực tuyến toàn trình. Đồng thời, Hệ thống thông tin giải quyết thủ tục hành chính đã được kết nối với một số hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu để khai thác, đối chiếu thông tin, phục vụ tái cấu trúc quy trình giải quyết thủ tục hành chính và cắt giảm thành phần hồ sơ.
Bên cạnh đó, NHNN đã hoàn thành đồng bộ 4 cơ sở dữ liệu chuyên ngành lên Trung tâm dữ liệu quốc gia; đồng thời ban hành danh mục trường thông tin dữ liệu gốc, dữ liệu chủ, dữ liệu tham chiếu, bảo đảm cập nhật và đồng bộ danh mục lên hệ thống từ điển dữ liệu dùng chung. Đây là nền tảng quan trọng để chuẩn hóa dữ liệu, phục vụ công tác quản lý, điều hành cũng như phát triển các dịch vụ ngân hàng trên môi trường số.
Tăng cường bảo mật và phòng, chống gian lận trong môi trường số
Cùng với việc hoàn thiện hạ tầng dữ liệu, ngành Ngân hàng đặc biệt chú trọng tăng cường các giải pháp bảo đảm an toàn cho khách hàng trước diễn biến ngày càng phức tạp của tội phạm công nghệ cao. Trước tình trạng các đối tượng lợi dụng lỗ hổng bảo mật trên thiết bị người dùng và công nghệ sinh trắc học để tấn công, vượt qua cơ chế xác thực sinh trắc học của ngân hàng nhằm chiếm đoạt hoặc mua bán tài khoản phục vụ hoạt động phạm tội, cuối năm 2025, Ngân hàng Nhà nước đã ban hành Thông tư số 77/2025/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 50/2024/TT-NHNN về an toàn, bảo mật trong cung cấp dịch vụ trực tuyến của ngành Ngân hàng. Đồng thời, nhiều văn bản chỉ đạo cũng được ban hành nhằm yêu cầu các tổ chức trong ngành triển khai đồng bộ các giải pháp tăng cường an toàn, bảo mật trong thanh toán trực tuyến.
Theo quy định mới, các TCTD phải áp dụng giải pháp khớp đúng thông tin sinh trắc học có khả năng phát hiện tấn công giả mạo thông tin sinh trắc học của vật thể sống, đáp ứng tiêu chuẩn ISO 30107 cấp độ 2 nhằm phòng, chống gian lận, giả mạo khách hàng qua hình ảnh, video, mặt nạ 3D; định kỳ kiểm thử hệ thống bằng mô phỏng tấn công Deepfake để đánh giá khả năng phòng thủ. Quy định này có hiệu lực từ ngày 1/7/2026.
Ngoài ra, các TCTD cũng phải triển khai các giải pháp phát hiện và ngăn chặn hành vi can thiệp trái phép vào ứng dụng Mobile Banking trên thiết bị di động của khách hàng. Theo quy định, ứng dụng Mobile Banking phải tự động thoát hoặc dừng hoạt động và thông báo cho khách hàng khi phát hiện thiết bị đã bị mở khóa cơ chế bảo vệ, chạy trong môi trường giả lập, bị gắn trình gỡ lỗi hoặc bị chèn mã, can thiệp, đóng gói lại ứng dụng. Các quy định này có hiệu lực từ ngày 1/3/2026.
Hiệu quả của việc ứng dụng công nghệ trong phòng, chống gian lận tiếp tục được thể hiện thông qua Hệ thống SIMO247. Đến hết ngày 29/6/2026, dịch vụ truy vấn trạng thái tài khoản thanh toán, ví điện tử có dấu hiệu nghi ngờ gian lận, lừa đảo, vi phạm pháp luật trên Hệ thống SIMO247 đã được triển khai tới khách hàng của 12 TCTD và 3 TGTT, hỗ trợ cảnh báo đến khoảng 4,6 triệu lượt khách hàng. Trong số đó, có hơn 1,5 triệu lượt khách hàng đã chủ động tạm dừng hoặc hủy bỏ giao dịch sau khi nhận được cảnh báo, với tổng số tiền giao dịch tương ứng hơn 5,2 nghìn tỷ đồng. Những kết quả này cho thấy việc ứng dụng công nghệ để cảnh báo sớm đã góp phần nâng cao khả năng tự bảo vệ của khách hàng, hạn chế nguy cơ xảy ra các vụ việc gian lận, lừa đảo trên môi trường số.Trong thời gian tới, NHNN tiếp tục nghiên cứu, cập nhật các văn bản quy phạm pháp luật và chỉ đạo các TCTD triển khai các giải pháp tăng cường an toàn, bảo mật theo các tiêu chuẩn và thông lệ quốc tế nhằm bảo đảm an ninh, an toàn các hệ thống thông tin, đồng thời phòng, chống hiệu quả các hành vi gian lận, lừa đảo trực tuyến. Cùng với đó, Kế hoạch phối hợp giữa Bộ Công an và NHNN trong công tác chống lừa đảo trực tuyến theo Kế hoạch số 513/KHPH-BCA-NHNNVN ngày 23/6/2026 đang được triển khai, góp phần tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan trong bảo vệ khách hàng và bảo đảm an toàn hoạt động ngân hàng.
Những kết quả đạt được cho thấy chuyển đổi số trong ngành Ngân hàng không chỉ hướng tới nâng cao chất lượng dịch vụ mà còn gắn chặt với mục tiêu bảo đảm an toàn hệ thống, bảo vệ khách hàng và phòng, chống gian lận, lừa đảo. Việc hoàn thiện hạ tầng dữ liệu, ứng dụng định danh điện tử, tăng cường các giải pháp bảo mật và xây dựng cơ chế phối hợp trong phòng, chống tội phạm công nghệ cao tiếp tục là nền tảng quan trọng góp phần củng cố niềm tin của người dân đối với hoạt động ngân hàng và sự phát triển an toàn, bền vững của hệ thống tài chính.
TH
